هرکس ادعا کند که به آخرین مرتبه ی دانش رسیده , البته نهایت نادانیش را آشکارساخته است
چو گوید کس از علم درغایت است به عقل و خرد بهترین آیت است
کند غایت جهل خود آشکار گه آزمایش شود شرمسار
هرکس بیمناکی را ازخوف برهاند, خداوند اورا از عذابش ایمن دارد
چو کس خائفی را رهاند زبیم شود راضی از او خدای کریم
بپاداش کرداراو آن کریم کند ایمنش از عذاب الیم
کسی که درپاسخ دادن شتاب کند صواب را درنیابد (بخطا رود)
کسی را چو سرعت بود درجواب رود لاجرم درره ناصواب
سخن تاتوانی تو آهسته گوی که عاقل بپرهیزد از های و هوی
هرکس امامش را فرمان برد براستی پروردگارش را فرمان برده است
چو کس از امامش اطاعت کند ازاو یاد هرروز و ساعت کند
چنان است کز پاک پروردگار اطاعت نموده است آن حق شعار
کسی که درکوچکی رنج نکشد, دربزرگی بزرگوارنگردد
نکوشد چو درکودکی کس بکار بسختی نباشد چو او پایدار
چو گرددبزرگ او نباشد بزرگ بضعف اندراست او مخوانش سترگ
کسی که درسخن چینی بکوشدقوم و خویش با او بجنگدو بیگانه اورا دشمن دارد
چوکس سعی اندرسعایت کند سخن چینی را او به غایت کند
ستیزد براو آنکه خویشش بود زبیگانه آزاربیشش بود
هرکس دلش ازکینه پاک شود, پروردگارش ازاو راضی است
زدل ریشه کینه چون کس کند درون صافی او ازحسادت کند
شود راضی از او خدای کریم هدایت شود برره مستقیم
کسی که به یاد خدای پاک باشدخدا دلش را زنده داردو خردش را نیروو روشنی بخشد
چوکس را بود ذکر ایزد شعار بود فکر فرداو فرجام کار
دلش را کند زنده یکتاخدای کند روشن اورا هم وعقل و رای
هرکس بدون آگاهی از علم فقه تجارت کند دررباخواری افتد
نباشد چو کس آگه از علم دین نداند چو احکام رابایقین
بیفتد سرانجام اندر ربا شود او گرفتار خشم خدا
کسی که درجستجوی دوست صادق وفادارباشدجویای چیز نایاب است
چو جوید کسی دوستی باوفا دلش روشن از نورصدق و صفا
نیابد رود او به راه خطا نداندکند جستجو کیمیا
هرکس مالک چیزی ازدنیاشود, بیش از آن از آخرتش از دستش می رود
زدنیا چو چیزی بدست آوری ندانی که برخود شکست آوری
رود بیش از دستت از آخرت خوش آنکس که باشد نکو عاقبت
کسی که از مردم حیا نکند از خداوند پاک شرم ندارد
چو کس رانباشد زمردم حیا کجا شرمش آید زیکتا خدا
چو خواهی تو خشنودی کردگار برو خدمت خلق را کن شعار
هرکس زیاد بیاندیشد پایان کارش نیکو می شود
چو اندیشه کس را بود بیشتر رود درره مصلحت پیشتر
نکوگردد اورا سرانجام کار شود کامیاب و شود بختیار
هرکس دانشش برخردش بچربدعلمش موجب گرفتاری اوشود
چو کس را بود علم بیش از خرد ندانسته اندرره کج رود
براو گرددآن علم وزرو وبال زنادانی او گرددآشفته حال
کسی که خدا بربزرگیش افزوده است , باید بیشتر مردم را گرامی دارد
چو کس را فزاید بزرگی خدا کند قدرت و جاه و مالش عطا
سزد گرفزاید به اکرام خلق وزاو نیزشیرین شود کام خلق
کسی که همتش مصروف پرکردن شکم باشدارزشش برابرچیزی است که از شکمش بیرون میآید
کسی را که همت به خوردن بود همه کاراو باربردن بود
برابربود قدرآن زشتخو بدان کان برون آید از بطن او
هرکس خوارکش کم باشد فکرش روشن است
کسی راکه کم خوردن عادت بود همه عمراندرسلامت بود
شود نیزروشن مراورا روان نگرددزدرد و مرض ناتوان
کسی که برخدا توکل کندازبندگانش بی نیازشود
توکل کندکس چو برکردگار نگرددزحکم قضابیقرار
زخلق خداگردداو بی نیاز جهان آفرینش بود کارساز
کسی که عیب تورا برتوآشکارسازد پشت سرت ترا حفظ می کند
چو عیب تو گوید کسی درحضور زپند و نصیحت نورزد قصور
کند بی گمان حفظت اندرغیاب تواز گفته ی حق او سرمتاب